Dinsdag 20 december 2016

Hé vlogger! De Reclame Code Commissie is watching you!

Videobloggen, oftewel vloggen, is enorm populair. Voor veel bedrijven is het dan ook interessant om via een populaire vlog reclame te maken: de vlogger ontvangt een gratis product en in ruil maakt deze een (doorgaans) positieve review. Hier zijn echter wel regels aan verbonden. En houd je er maar aan, want de toezichthouder, de Reclame Code Commissie, is ook een van je viewers!

De Reclame Code Commissie

Klachten over reclame-uitingen worden beoordeeld door de Reclame Code Commissie (RCC). De algemene regels voor reclame waar de RCC de reclame-uitingen aan toetst, zijn uiteengezet in de Nederlandse Reclame Code (NRC). Daarnaast zijn er specifieke regels voor Social Media opgesteld in de Reclamecode Social Media (RSM, hierna ‘de Social Media regels’). Vlogs vallen onder de term Social Media, zo valt in de toelichting bij de RSM te lezen en dit is bevestigd in de uitspraak in de zaak Swiss Sense – Vloggloss.

De zaak Swiss Sense – Vloggloss

In deze zaak staan twee vlogs van Vloggloss centraal. In de eerste vlog van 15 januari bezoekt de vlogger beddenwinkel Swiss Sense en bekijkt uitgebreid het aanbod matrassen en beddengoed. Een paar dagen later verschijnt er een tweede vlog waarin de webshop van Swiss Sense wordt bezocht en waarbij een kortingscode wordt vermeld die voor alle kijkers te gebruiken is. Ondertussen heeft de vlogger bij Swiss Sense een bed aangeschaft en is door dit bedrijf ‘beloond’ voor de vlogs door korting te geven op de aanschafprijs. In de vlogs wordt niet vermeld dat het een advertentie of sponsoring betreft.

Reclame, Adverteerder, Verspreider en de Relevante Relatie

In de Social Media regels wordt allereerst verwezen naar artikel 1 van de NRC om te bepalen of er sprake is van Reclame. Bijvoorbeeld een zeer aanprijzende review in een vlog valt binnen de definitie als ‘een openbare aanprijzing van een goed, geheel of deels ten behoeve van een Adverteerder, met behulp van een derde (de vlogger)’. Deze aanprijzing moet echter wel worden uitgelokt door de Adverteerder. In het geval van Swiss Sense oordeelt de RCC dat hier sprake is van uitlokking, vanwege de korting die de vlogger heeft ontvangen.

Naast het feit dat er sprake moet zijn van Reclame, moet er volgens de Social Media regels een Relevantie Relatie zijn tussen de Adverteerder, degene die de vlogger stimuleert tot het maken van Reclame, en de Verspreider, de vlogger die de Reclame openbaar maakt. De Relevante Relatie tussen beiden bestaat uit het verspreiden van de Reclame via de vlog, tegen betaling of enig voordeel dat de geloofwaardigheid van de Reclame via Social Media kan beïnvloeden. Deze Relevante Relatie bestaat in de zaak Swiss Sense vanwege de beloning, het voordeel in de vorm van korting op de aanschafprijs, aldus de RCC.

Eindoordeel: zorg voor herkenbare reclame

Het eindoordeel van de RCC in de zaak Swiss Sense is dan ook dat zowel Vloggloss als Swiss Sense er verantwoordelijk voor zijn dat niet duidelijk is geworden dat er sprake is van een Relevante Relatie. Volgens de Social Media regels kan dit duidelijk gemaakt worden met een disclaimer inhoudende dat het gaat om een advertentie of een gesponsord product, bijvoorbeeld via een hashtag als #spon of #paid.

Oftewel: Wees open en eerlijk, dat scheelt een boze RCC!

 

(7)